Paddenstoelen in Friesland

Oogverblindend wit (16-12-2011)

Albinisme is een niet ongewoon voorkomend verschijnsel in de natuur. Er zijn ook paddenstoelensoorten die witte kleurvormen hebben. De rode ogen komen dan meestal bij de vinder die zich tijdens het determineren op de witte kleur blind staart. Gelukkig zijn er dan meestal andere opvallende kenmerken, zodat uiteindelijk toch een naam aan een bijzondere vondst kan worden gegeven.

Ga naar... de beukwortelzwam.

Vondsten op Vlieland (10-12-2011)

De Waddeneilanden zijn ook wat de paddenstoelen betreft de parels voor Friesland. Wie in de nazomer en de herfst een Waddeneiland bezoekt, kan meestal rekenen op bijzondere soorten die specifiek aan de duinen gebonden zijn. Ook de bossen en gras- en heidevelden leveren vaak soorten op die op het vaste land zeer zeldzaam zijn.

In november werd tijdens een inventarisatie door E. de Ruiter van Staatsbosbeheer de olijfgroene aardtong (Microglossum olivaceum) ontdekt. Deze soort was alleen nog in Zeeland aangetroffen.
Ga naar het natuurbericht...

De vondst van zo'n zeldzaamheid blijft natuurlijk uniek, een kwestie van op het juiste moment op de juiste plaats tijdens de relatieve korte frucificatieperiode van een soort. Zelfs zonder dit geluk kan een rondgang over Vlieland veel leuke en bijzondere soorten op leveren. Ga voor een impressie naar... vondsten op Vlieland.

Lenteknotszwam in de herfst (30-10-2011)

De lenteknotszwam (Clavulinopsis vernalis) is een zeer zeldzame paddenstoel in Nederland met slechts zeven vindplaatsen na 1990. Een vondst van deze kleine soort is dus zeer bijzonder, maar de twijfel slaat ook direct toe, want eind oktober, dat is niet echt in de lente!

Toch, de lenteknotszwam is een onmiskenbare soort die niet met andere knotszwammen te verwarren is. Het slechts enkele centimeters grote oranje lampje op een geel steeltje steekt meestal opvallend uit een groene brij van algen waarmee deze soort in symbiose leeft. Hij wordt voornamelijk aangetroffen in vochtige heidevelden en venige terreinen. De Duurswouder heide heeft in 2011 de gunstige omstandigheden geleverd voor deze zeldzame soort.

In de Rode lijst van 1989 stond de lenteknotszwam nog vermeld als waarschijnlijk uitgestorven. De laatste vondst was toen in 1947. Na 1990 lijkt de soort met een herstel bezig te zijn, doordat in Nederland de milieu-omstandigheden langzamerhand zijn verbeterd. Op de rode lijst is hij nu opgeklommen naar de categorie bedreigd.

Voor Friesland is dit de tweede melding. De soort is in 1996 gemeld in de Schapedobbe bij Elsloo. Het betrof hier twee meldingen, namelijk in april en in november. Helaas doet deze soort zijn naam dus weinig eer aan, maar als oogstrelende zeldzaamheid zij het hem vergeven.

Eendenkooi lijkt toevluchtsoord (27-09-2011)

De Buismans eendenkooi bij Piaam, in beheer van It Fryske Gea, mocht zich in 2009 verheugen in de eerste Friese vondst van de grote vierslippige aardster (Geastrum fornicatum). Een jaar later, in 2010, was het opnieuw raak met de vondst van een zeldzame soort, namelijk de oranjerode hertezwam (Pluteus aurantiorugosus).

Deze zomer gaf de eendenkooi opnieuw een schoonheid prijs: de opvallende goudgele hertezwam (Pluteus leoninus). Ga naar... de goudgele hertezwam.

Bruine anijszwam (20-09-2011)

Anijsgeur is een regelmatig voorkomende geur bij paddenstoelen. Verschillende soorten hebben hun naam daaraan te danken.
Ga naar... de bruine anijszwam.

Excursies It Fryske Gea (18-09-2011)

In de natuurgebieden van It Fryske Gea staan volop paddenstoelen. In de maand oktober organiseert It Fryske Gea in diverse terreinen excursies met als thema paddenstoelen.

Wordt 2011 opnieuw een bolaris-jaar? (10-09-2011)

Ook de zomer van 2000 was nat. Dat leverde een explosie van paddenstoelen op. Het overvloedig verschijnen van de roodschubbige gordijnzwam (Cortinarius bolaris) was zo opmerkelijk, dat Rob Chrispijn het jaar 2000 met de naam bolaris-jaar vereerde. In Lauswolt stond op diverse plekken de roodschubbige gordijnzwam in groepjes te pronken. Wordt 2011 opnieuw een bolaris-jaar, of is nu ieder jaar een bolaris-jaar?

Bijeenkomsten en activiteiten PWF starten 12 september 2011 (09-09-2011)

Maandag 12 september 2011 is de eerste bijeenkomst van de Paddenstoelen Werkgroep Friesland. De bijeenkomsten zijn toegankelijk voor iedereen met serieuze belangstelling voor paddenstoelen. Tijdens de bijeenkomsten worden nieuwtjes uitgewisseld en meegebrachte vondsten besproken. Op de eerste bijeenkomst zal nog over enkele openstaande punten worden vergaderd:

De werkgroep kent een zeer open structuur. Dus wie gegrepen is door de zomerse rijkdom aan paddenstoelen en graag paddenstoelen wil (leren) determineren, is van harte welkom op één van de werkgroepavonden.

In de herfst worden door vele verenigingen paddenstoel-excursies georganiseerd. Op de activiteitenkalender zijn de excursies vermeld die door Gosse Haga voor de IVN worden gehouden.
Excursies in Friesland kunnen voor vermelding op het activiteiten-overzicht worden aangemeld bij Sjoerd Greydanus.

Hoogtij voor hoogveen (08-09-2011)

Vlokkig veenmosklokje, ©Sjoerd Greydanus, 2011
Vlokkig veenmosklokje voelt prima zich thuis in de Âlde Feanen
(©Sjoerd Greydanus, 2010)

Een tweetal zeldzame paddenstoelensoorten hebben dit jaar de aandacht op het bijzondere veenlandschap in Friesland gevestigd.

Op natuurbericht.nl verscheen op 2 juni 2011 het bericht, dat Menno Boomsluiter in de Lindevallei het zeer zeldzame hoogveenmosklokje (Galerina sphagnorum) had aangetroffen. Zoals de naam al zegt is dit mosklokje gebonden aan hoogveen, een biotoop dat in de afgelopen jaren onder de vermesting en de verzuring zeer te lijden heeft gehad. Het beheer van It Fryske Gea om hoogveen in stand te houden, werpt dus ook voor deze paddenstoel zijn vruchten af.
Het hoogveenmosklokje is geen nieuwe soort voor Friesland. In 1974 is de soort door Jaap Wisman in de omgeving van de Wijnjeterper Schar gevonden.
Ga naar het natuurbericht...

Ruim twee maanden later werd in de Âlde Feanen, eveneens in beheer van It Fryske Gea, de bedreigde veenmosgordijnzwam (Cortinarius tubarius) tussen het Sphagnum aangetroffen. Dankzij een twitter-bericht van It Fryske Gea trok deze waarneming ook de aandacht van de regionale pers.
Ga naar...het Friesch Dagblad.

Tussen al het geweld van zeldzaamheden lijkt een minder zeldzame soort in het niet te zinken. Toch is het vlokkig veenmosklokje (Galerina paludosa) zondermeer de aandacht waard dankzij de sierlijke, gevlamde tekening van het velum op de steel en de tere goudbruin getinte hoed die vaak aan de rand doorschijnend gegroefd is. Het vlokkig veenmosklokje voelt zich prima thuis tussen het veenmos, en wordt dan meestal ook overal aangetroffen waar dit mos aanwezig is, zelfs op wat kleinschaliger stukjes.

Het vlokkig veenmosklokje staat als kwetsbaar op de rode lijst. In Friesland is de soort veertig keer gemeld, waarbij de Rottige Meenthe en de Âlde Feanen het merendeel van de meldingen voor hun rekening nemen.

Zomerse zeldzaamheden (04-09-2011)

Het zal weinigen ontgaan zijn, dat in juli en augustus de paddenstoelen rijkelijk floreerden. Normaliter is er al sprake van een zomerpiek, een eerste golf van paddenstoelen, met name amanieten, russula's en boleten, maar dit jaar leek er sprake te zijn van een zomerse uitbarsting. Vermoedelijk is de overvloedige regen, in combinatie met gematigde temperaturen, hier de belangrijkste oorzaak van.

Opvallend is dat tijdens zo'n explosie vaak zeldzame soorten verschijnen, zelfs soorten die bijna uitgestorven leken te zijn in Nederland. Ook in Friesland hebben enkele zeldzame soorten zich laten zien in de afgelopen twee maanden. Zes hiervan worden gepresenteerd:

Ga naar... zomerse zeldzaamheden.

Goudgeel met schubjes (24-07-2011)

Zolang er nog naaldbospercelen in Friesland zijn, kunnen we genieten van paddenstoelen die specifiek aan naaldhout gebonden zijn. In het donkere naaldbos van het Fries-Drentse Wold was tijdens het sombere, grijze en vooral regenachtige weekeinde van 23 juli al van verre de goudgele kleur van een groepje paddenstoelen te zien. Dichterbij waren bovendien de schubben op hoed en steel erg opvallend. De zwavelgele kleur en de eveneens zwavelgele schubben, zonder donkere punten aan de uiteinden, zijn kenmerkend voor de de goudgele bundelzwam (Pholiota flammans).

De goudgele bundelzwam komt specifiek voor op dode stammen van naaldhout. In Friesland is hij gemeld van dennensoorten in het algemeen en van de grove den in het bijzonder. De soort kent in Friesland een opvallend merkwaardig meldingspatroon. Van 1951 tot en met 1989 is de goudgele bundelzwam slechts vijf keer gemeld, en dan alleen van de Waddeneilanden, namelijk Ameland en Terschelling. Pas in 2000 volgt de eerste melding van het vaste land, namelijk in het Bultingerveld (in het Fries-Drentse Wold) nabij Appelscha. Daarna volgen, met uitzondering van 2002 en 2003, jaarlijks een of meerdere meldingen, verspreid over de naaldbospercelen in Zuid-Oost Friesland.

Goudgele bundelzwam en schubbige bundelzwam, ©Sjoerd Greydanus, 2011
Goudgele bundelzwam (boven) en de schubbige bundelzwam (onder)
(©Sjoerd Greydanus, 2011)

De bekendste bundelzwam met opvallende schubben is de schubbige bundelzwam (Pholiota squarrosa). De schubbige bundelzwam komt op allerlei verschillende soorten loofhout voor. Deze soort is waargenomen op iep, linde, schietwilg, lijsterbes, witte acacia, (zomer)eik, prunus-soorten, populiersoorten, appel, es en beuk. Waarschijnlijk dankzij het ruime dieet komt deze houtsaprofyt algemeen in Friesland voor, met 179 meldingen in 86 kilometerhokken. De schubbige bundelzwam is donkerder van kleur dan de goudgele bundelzwam, en bovendien hebben de schubben van de geschubde bundelzwam donkere uiteinden.

Verspreiding van goudgele bundelzwam en geschubde bundelzwam, ©WPN, 2011
Verspreiding van goudgele bundelzwam (links) en de schubbige bundelzwam (rechts)
(©WPN, 2011)

De grote speldenprikzwam gedijt goed in natuurontwikkelingsterreinen (17-07-2011)

Verspreiding grote speldenprikzwam (Poronia punctata), ©Sjoerd Greydanus, 2011
Verspreiding van de grote speldenprikzwam in Friesland
(©WPN - district Friesland, 2011)

De grote speldenprikzwam (Poronia punctata) is een zeldzame paddenstoel die voornamelijk op de mest van paarden voorkomt. Doordat in natuurontwikkelingsterreinen paarden worden ingezet voor de begrazing, kan de grote speldenprikzwam zich in Nederland handhaven. Ook in Friesland worden verschillende terreinen door paarden begraasd.

Tot 2008 was de grote speldenprikzwam in Friesland alleen bekend van de waddeneilanden. De eerste vondst stamt uit 1975 op Schiermonnikoog. Daarna volgen drie meldingen van Terschelling, namelijk in 1982, 1996 en 2008. Nu It Fryske Gea in zijn natuurterreinen paarden heeft ingezet voor de begrazing, heeft de grote speldenprikzwam vaste voet aan wal gezet. In het Mandefjild bij Bakkeveen komt de soort verspreid in het gebied voor. Hij is hier in 2010 en in 2011 gemeld. Ook in 2011 hebben Ben Engelen en Jan Tuinstra de grote speldenprikzwam in de Dellebuursterheide aangetroffen.

De grote speldenprikzwam kent twee stadia, het zogenaamde imperfecte en perfecte stadium. In het perfect stadium zorgen de ascosporen voor de verspreiding (die via de speldenprikken vrijkomen), in het imperfect stadium conidiën, ongeslachtelijke sporen.

Grote speldenprikzwam (Poronia punctata), ©WPN - district Friesland, 2011
De grote speldenprikzwam in it Mandefjild
Links het perfecte en rechts het imperfecte stadium (©Sjoerd Greydanus, 2010/2011)

Paddenstoelen in perk en plantsoen (10-07-2011)

Bijna elk type milieu en biotoop heeft zijn eigen soorten paddenstoelen. Daarom hoeven niet altijd natuurgebieden, zoals bossen en heidevelden bezocht te worden, maar kan een rondje langs plantsoen en parken al een groot aantal soorten opleveren. Steden en dorpen met een verscheidenheid aan groene gebieden (parken, boomwallen, plantsoenen, bermen met verschillende soorten bomen) kunnen honderdtallen soorten bevatten.

Veel soorten gedijen prima in het relatief voedselrijke grasland van perk en plantsoen. Ze verschijnen meestal in april en mei, en kunnen dan vaak het gehele jaar door tot aan de winter aangetroffen worden. Niet voor niets zijn het daarom zeer algemene soorten:

vier soorten in perk en plantsoen, ©Sjoerd Greydanus, 2011
In leesrichting:
grasleemhoed, bleekgele franjehoed, gazonvlekplaat, plooirokje
(©Sjoerd Greydanus, 2011)

Zoek eens naar franjekelkjes (17-06-2011)

Franjekelkjes zijn kleine bekervormige ascomycten (zakjeszwammen) die aan de rand bezet zijn met haren. De grootte varieert van een halve tot ongeveer drie millimeter. De meeste soorten komen voor op afgestorven delen van planten, maar enkele groeien op hout. De franjekelkjes zijn onderverdeeld in acht geslachten, die vooral worden onderscheiden op basis van de microscopische verschillen in de randharen em de parafysen.
Franjekelkjes kunnen het hele jaar door gevonden worden, en met name het voorjaar, als de aandacht nog niet door de grote soorten wordt afgeleid, is een goede tijd om franjekelkjes te bestuderen.

Een soort die vooral in het voorjaar verschijnt is het gladharig franjekelkje (Lasiobelonium nidulum). Het gladharig franjekelkje wordt vooral aangetroffen op de afgestorven stengels van salomonszegel. Overal waar deze plant groeit, kan waarschijnlijk dit franjekelkje worden gevonden. In Friesland is de soort 63 keer gemeld in 37 kilometerhokken, voornamelijk in de omgeving van Bakkeveen en in Gaasterland. De soort wordt het meest gemeld in de periode van mei tot en met juli.

gladharig franjekelkje (Lasiobelonium nidulum), ©Sjoerd Greydanus, 2011
Gladharig franjekelkje op de stengel van salomonszegel
(©Sjoerd Greydanus, 2011)

Het gewoon franjekelkje (Lachnum virgineum) is een soort die op allerlei verschillende substraten kan voorkomen, variërend van dode stengels van planten, beukendopjes en larixkegeltjes tot dood hout. Deze soort is in Friesland 135 keer gemeld in 68 kilomterhokken, en is daarmee het algemeenste franjekelkje in Friesland. Het gewone franjekelkje kan het hele jaar door gevonden worden. De vorm is enigszins variabel. Vaak zijn het kleine witte behaarde kommetjes met vochtdruppeltjes tussen de haren, maar bij ouder worden spreiden ze zich uit en worden ze meer schijfvormig.

gewoon franjekelkje (Lachnum virgineum), ©Sjoerd Greydanus, 2011
Gewoon franjekelkje op hout
(©Sjoerd Greydanus, 2011)

Voorbodes van de zomerpiek? (11-06-2011)

De afgelopen periode is door de aanhoudende droogte voor de paddenstoelen zeer slecht geweest. De laatste weken vallen er regelmatig buien, en kennelijk is deze vochtigheid genoeg voor het verschijnen van forsere paddenstoelen.

Boleten, russula's en amanieten zijn vaak de eerste mycorrhiza-soorten die in het jaar verschijnen. Bekend is, dat de herfst al niet meer het privilege heeft om hét paddenstoeljaargetijde te zijn. In juli/augustus komt de eerste piek, niet zozeer in bossen, als wel langs lanen en wegbermen.
In de grafiek van 2010 is deze zomerpiek te zien rond week 33. Weliswaar is deze klein ten opzichte van de herfst, maar voor mycologen biedt dit voldoende vertier.

Verdeling van het aantal soorten en meldingen per week in 2010
Verdeling van het aantal soorten en meldingen per week in 2010.
(©WPN, district Friesland, 2011)

In Lauswolt stonden op 8 juni al de eerste boleten te pronken. Een lang leven is hun niet beschoren, want slakken weten wel raad met een lekker paddenstoelmaal.

Verdeling van het aantal soorten en meldingen per week in 2010
Gele ringboleet en de gewone heksenboleet langs het fietspad in Lauswolt
(©Sjoerd Greydanus, 2011)

Presentatie 20-jarig jubileum  (10-06-2011)

Tijdens de eerste bijeenkomst in 2011 heeft Gosse Haga een presentatie over de Paddenstoelen Werkgroep Friesland gehouden. In deze presentatie geeft hij een overzicht van het ontstaan van de werkgroep en een indruk van de resultaten die de werkgroep heeft bereikt. Deze presentatie geeft een mooi beeld van het wel en wee van de werkgroep.

Ga naar... 20-jaar Paddenstoelen Werkgroep Friesland.

Activiteiten PWF  (31-05-2011)

Tijdens de eerste bijeenkomst van de Paddenstoelen Werkgroep Friesland zijn de datums van de werkgroepbijeenkomsten en de excursies vastgesteld. Van september tot en met november worden negen bijeenkomsten gehouden. Tevens zijn twee excursies vastgesteld.

Jaarverslag 2010  (31-05-2011)

Op de eerste bijeenkomst van de Paddenstoelen Werkgroep Friesland is het jaarverslag 2010 uitgereikt. Het jaarverslag geeft een overzicht van de meldingen in 2010.

2010 was een bijzonder mycologisch jaar. Regelmatig verschenen in de pers berichten omtrent de herontdekking van vermeend uitgestorven soorten. Voor Friesland was het raak met de melding van de zwarte bekerzwam (Pseudoplectania nigrella) door Robbert Vlagsma. Ook opvallend was, dat veel soorten in uitbundige aantallen verschenen.

Qua aantal meldingen was 2010 een succesvol jaar. Achttien waarnemers zorgden voor 10017 meldingen van 726 soorten in 332 kilometerhokken. Het aantal gemelde soorten is een record voor de kartering in Friesland. Dit bevestigt niet alleen het uitzonderlijk jaar, maar vooral ook de toename van kennis binnen de werkgroep. Twintig jaar paddenstoelenwerkgroep heeft dus zijn vruchten afgeworpen.

Naast het overzicht van de meldingen bevat het jaarverslag een groot aantal artikelen, die met kleurenfoto's geïllustreerd worden:

Friese paddenstoel in The Book of Fungi  (24-05-2011)

In april 2011 is door Ivy Press "The Book of Fungi" uitgegeven. Peter Roberts en Shelley Evans, twee vooraanstaande Brits mycologen, behandelen een 600-tal soorten over de gehele wereld. Iedere soort wordt kort beschreven en geïllustreerd aan de hand van een foto. Bovendien wordt de verspreiding op wereldniveau aangegeven.

Van een soort die in geheel Europa en Noord-Amerika voorkomt, is een foto gekozen die in Friesland is gemaakt, in de berm van het Wyldfjild bij Houtigehage. Het gerimpeld mosoortjes (Arrhenia retiruga) is een soort die als vrij zeldzaam te boek staat. In Friesland is hij elf maal gemeld, waarvan vijf keer op de Waddeneilanden.

Gerimpeld mosoortje (©Sjoerd Greydanus)
De beschrijving van het gerimpeld mosoortje in "The Book of Fungi" (links).
De orginele foto van het gerimpeld mosoortje (rechts).
(©Sjoerd Greydanus, 2011)

Voor een impressie van het boek, ga naar... The Book of Fungi.

Twee nieuwe soorten in het voorjaar voor Friesland  (22-05-2011)

Voor Friesland is het jubileumjaar feestelijk begonnen met de vondst van twee nieuwe soorten. Eind maart vond Robbert Vlagsma op twee plaatsen het roze grondschijfje (Discinella menziesii) en ontdekte Sjoerd Greydanus de franjetandjeszwam (Kneiffelia (Hyphodontia) barba-jovis).

Roze grondschijfje (links) en franjetandzwam (rechts) (©Sjoerd Greydanus)
Het roze grondschijfje is een minieme paddenstoel die erg veel vaardigheid vraagt om te vinden (links).
De franjetandzwam bevindt zich aan de onderzijde van afgevallen takken (rechts).
(©Sjoerd Greydanus, 2011)

Op de site van de Nederlandse Mycologische Vereniging was het roze grondschijfje al een drietal keer als een bijzondere waarneming vermeld. Het roze grondschijfje leek in Nederland uitgestorven te zijn, maar in 2007 werd de soort herontdekt in een natuurontwikkelingsterrein. Ook de andere vondsten werden in dergelijke terreinen gedaan. Omdat ook Friesland natuurontwikkelingsterreinen kent, kwam Robbert Vlagsma op het idee een kijkje in een paar van deze gebieden te nemen. En niet zonder succes. Om het roze grondschijfje te ontdekken is een scherp oog nodig: het paddenstoeltje is niet meer dan een paar millimeter groot, en de roze kleur valt nauwelijks op tussen het roodpurper van de het gewoon purpersteeltje, een mossoort waarop het grondschijfje parasiteert. Hij ontdekte het schijfje in twee gebieden: het Katlijker Schar, in beheer door It Fryske Gea, en in het Wijnjeterperschar, een Natura 2000-terrein in beheer door Staatsbosbeheer. Met deze vondsten in twee verschilldende terreinen heeft Robbert Vlagsma deze soort direct goed op de kaart van Friesland gezet.

Het voorjaar van 2011 was erg droog en leverde slechts weinig paddenstoelen op. Als er weinig te vinden is, krijgen mycologen de rare tik om alle stokken en bladeren om te draaien, in de hoop toch nog iets verborgens te vinden. Langs het Koningsdiep in wat rommelbosjes leverde dat de franjetandjeszwam op. De franjetandjeszwam staat in Nederland te boek als een vrij zeldzame soort. In Europa is het een algemene en veel voorkomende soort. De franjetandjeszwam groeit aan de onderzijde van afgevallen takken. Mogelijk wordt daarom de soort vaak over het hoofd gezien.

Twintig jaar jubileum  (19-05-2011)

De Paddenstoelen Werkgroep Friesland is in 1991 door Herman Sieben opgericht. 2011 is dus een jubileumjaar.

De aftrap van het jubileumjaar is op maandag 30 mei 2011. Op deze eerste bijeenkomst van de werkgroep zal het jaarverslag 2011 worden uitgereikt. Na de pauze houdt Gosse Haga een presentatie over de resultaten van de werkgroep. Een ieder die mee wil doen aan de Paddenstoelen Werkgroep is van harte welkom. De werkgroepbijeenkomst begint om 19.30 uur in Natuurmuseum Fryslân. De agenda is als volgt:

Op de agenda:

  1. In ontvangst nemen van het jaarverslag 2010
  2. Jubileumactiviteiten
  3. Vaststellen van de data van de bijeenkomsten in het Natuurmuseum Fryslân
  4. Vaststellen van de excursiedata en –locaties
  5. Afspraken m.b.t. afmelden
  6. Wvttk
  7. Na de pauze geeft Gosse Haga aan de hand van een powerpointpresentatie een overzicht van 20 jaar PWF en de gevolgen daarvan.

Verhuisd  (19-05-2011)

De homepage van de Paddenstoel Werkgroep is verhuisd naar een nieuw domein met een gemakkelijk te onthouden naam:
www.paddenstoeleninfriesland.nl.

Pas dus eventueel de favorieten aan, want de oude site wordt niet meer onderhouden.

De grove sponstruffel in 2010 in Friesland gesignaleerd  (02-01-2011)

De uiterst zeldzame grove sponstruffel (Gautieria morchellaeformis) is in de herfst van 2010 door Marten en Immie Hunneman aangetroffen in de omgeving van Beetsterzwaag.

In 2006 en de daaropvolgende jaren is de soort ook op het landgoed Twickel bij het Twentse Delden waargenomen. Van deze soort zijn dus nu twee recente vondsten in Nederland bekend. De laatste waarnemingen daarvoor waren in Baarn (1912, 1915) en in Hilversum (1915)! In Noordwest-Europa betreft het een zeldzame soort en de paddenstoel ontbreekt bijvoorbeeld in Scandinavië.

De grove sponstruffel vormt mycorrhiza's met beuk en kan zomaar over het hoofd worden gezien. Het knolvormige vruchtlichaam ontwikkelt zich onder de grond en komt bij rijpheid gedeeltelijk boven het oppervlak uit. De paddenstoel verspreidt een weeïg zoete geur.


© Paddenstoelen Werkgroep Friesland 2000-2011

Valid XHTML 1.0!